Princes in the Tow
1483 मध्ये इंग्लंडच्या Tower of London मध्ये दोन राजपुत्र होते. एक 12 वर्षांचा Edward V आणि त्याचा 9 वर्षांचा धाकटा भाऊ Richard, Duke of York. काही काळानंतर ते दोघे अचानक दिसेनासे झाले.
सगळ्यात धक्कादायक गोष्ट म्हणजे- त्यांचं पुढे नेमकं काय झालं, याचा निश्चित पुरावा आजही आपल्याकडे नाही.
पण या रहस्यात एक गोष्ट विशेष आहे. दोन मुलं गायब झाली, त्यानंतर त्यांच्या मृत्यूच्या कथा पसरल्या आणि जवळपास 200 वर्षांनी Tower मध्ये दोन मुलांचे सांगाडे सापडले. मग तेच दोन्ही राजपुत्र होते का?
दोन राजपुत्र Tower मध्ये का होते? Princes in the Tower
Edward IV च्या मृत्यूनंतर त्याचा मोठा मुलगा Edward V हा राजा होणार होता. मात्र तो त्या वेळी फक्त 12 वर्षांचा होता.
Edward IV चा भाऊ Richard, Duke of Gloucester याच्याकडे राजकीय सत्ता आणि संरक्षणाची जबाबदारी आली. Edward V ला Tower of London मध्ये आणण्यात आलं आणि काही काळाने त्याचा धाकटा भाऊ Richard देखील तिथे आला.
सुरुवातीला हे संरक्षणासाठी असल्याचं सांगितलं जात होतं. पण परिस्थिती लवकरच बदलली. Richard III राजा झाला आणि दोन्ही मुलं सार्वजनिकपणे दिसेनाशी झाली. आणि इथूनच mystery सुरू होतं.
Richard III ने त्यांना मारलं का?
ही सर्वात प्रसिद्ध theory आहे.
नंतरच्या कथांमध्ये Richard III वर आपल्या दोन्ही पुतण्यांच्या हत्येचा आरोप करण्यात आला. Shakespeare च्या Richard III मुळे ही प्रतिमा आणखी प्रसिद्ध झाली. पण इथे एक महत्त्वाची अडचण आहे.
Richard III नेच त्यांची हत्या करण्याचा आदेश दिला होता, याचा थेट contemporary पुरावा उपलब्ध नाही.
Thomas More यांच्या नंतरच्या इतिहासवर्णनात राजपुत्रांची हत्या झाल्याची कथा येते. मात्र More स्वतः त्या घटनेचा प्रत्यक्ष साक्षीदार नव्हता. त्यामुळे इतिहासकार या पुराव्याकडे सावधपणे पाहतात.
म्हणून “Richard III नेच त्यांना मारलं” हे निश्चित Fact म्हणून लिहिणं योग्य ठरणार नाही.
मग 1674 मध्ये सापडलेले सांगाडे?
इथे mystery आणखी गडद होतं.
1483 मध्ये राजपुत्र गायब झाले. आणि 1674 मध्ये- म्हणजे जवळपास 191 वर्षांनी– Tower of London मध्ये काम सुरू असताना दोन मुलांचे सांगाडे सापडले.
नंतर ते दोन्ही राजपुत्रांचे अवशेष असल्याचं मानलं गेलं आणि 1678 मध्ये Westminster Abbey मध्ये त्यांना राजघराण्याच्या नावाने दफन करण्यात आलं.
1933 मध्ये या हाडांची तपासणी करण्यात आली. त्या वेळी ती दोन मुलांची असून त्यांचे अंदाजे वय राजपुत्रांच्या वयाशी जुळत असल्याचं सांगण्यात आलं.
पण इथेही एक मोठा प्रश्न आहे- हे खरंच Edward आणि Richard यांचेच सांगाडे होते, हे सिद्ध झालेलं नाही.
कारण त्यांची ओळख निश्चित करणारा आधुनिक DNA पुरावा उपलब्ध नाही.
मग राजपुत्र वाचले असण्याची शक्यता?
ही theory देखील इतिहासात पूर्णपणे गायब झालेली नाही.
नंतरच्या काळात काही व्यक्तींनी स्वतःला Richard, Duke of York असल्याचा दावा केला. त्यापैकी Perkin Warbeck ची कथा विशेष प्रसिद्ध आहे.
मात्र अशा दाव्यांमुळे राजपुत्र खरोखर वाचले होते हे सिद्ध होत नाही.
फक्त एवढंच स्पष्ट होतं की त्या काळात त्यांच्या गायब होण्याबद्दल इतकी अनिश्चितता होती की त्यांच्या ओळखीभोवती अनेक कथा तयार झाल्या.
मग आज सर्वात प्रामाणिक उत्तर काय?
सध्या सर्वात सुरक्षित निष्कर्ष असा आहे:
Edward V आणि Richard Tower of London मध्ये 1483 मध्ये शेवटचे निश्चितपणे दिसले. त्यानंतर त्यांचं काय झालं, हे निश्चितपणे सिद्ध झालेलं नाही.
1674 मध्ये सापडलेले दोन सांगाडे त्यांचे असू शकतात- पण त्यांची ओळख निश्चित झालेली नाही.
Richard III वर संशय घेण्यामागे राजकीय परिस्थिती आणि नंतरच्या ऐतिहासिक कथांचा आधार आहे; पण थेट हत्या-आदेशाचा निर्विवाद पुरावा नाही.
आणि कदाचित याच कारणामुळे हे mystery आजही जिवंत आहे. कारण इथे प्रश्न फक्त “त्यांना कोणी मारलं?” हा नाही.
खरा प्रश्न आहे- आपल्याकडे इतिहासाची कथा आहे की इतिहासाचा पुरावा?
Research note: Historic Royal Palaces स्वतः या प्रकरणाला अजूनही unresolved mystery मानते; 1674 च्या bones ची ओळखही निश्चित झालेली नाही.
THE FACT BITES सोबत आणखी जाणून घ्या.
हेही वाचा👇
🛕देवीची अनेक मंदिरे डोंगरावर का असतात?