सह्याद्रीच्या डोंगरात एखादा शत्रू आला की त्याच्याशी सरळ मैदानात भिडायचं नसतं… त्याला आधी डोंगर ओळखायला लावायचा असतो. इ.स. १६५९ मध्ये विजापूरहून अफझलखान शिवाजी महाराजांविरुद्ध निघाला, तेव्हा त्याच्याकडे मोठं सैन्य होतं. अनुभव होता, माणसं होती, शस्त्रं होती आणि शिवाजी महाराजांना पकडून ही मोहीम लवकर संपवण्याचा आत्मविश्वासही होता. वाईचा प्रदेश त्याला आधीपासून परिचित होता. त्यामुळे सह्याद्रीच्या या … Read more
एका मुलाला शाळेत शिकायचं होतं. त्याच्याकडे अभ्यास करण्याची इच्छा होती, प्रश्न विचारायची उत्सुकता होती आणि पुढे जाण्याचं स्वप्न होतं. पण त्याच्यासमोर एक अशी भिंत होती जी पुस्तकांनी किंवा परीक्षांनी तयार केलेली नव्हती. ती सामाजिक भेदभावाची भिंत होती. त्या मुलाचं नाव होतं भीमराव आंबेडकर. लहानपणीच त्यांना जातीय भेदभावाचा अनुभव आला. शाळेत शिक्षण घेण्याची इच्छा असूनही त्यांना … Read more
आज आपण मुलांनी शाळेत जाणं अगदी सामान्य गोष्ट समजतो. सकाळी शाळेचा uniform, पाठीवर bag, हातात books आणि वर्गात बसलेली मुलं. हे सगळं आपल्या रोजच्या आयुष्याचा भाग आहे. पण एक काळ असा होता की मुलींनी शिकणं हीच गोष्ट समाजातील अनेक लोकांना चुकीची वाटत होती. अशा काळात एका तरुण स्त्रीने हातात पुस्तक घेतलं आणि त्या पुस्तकासोबत हजारो … Read more
एका मोठ्या राज्यात एक राजा राहत होता. त्याचं राज्य श्रीमंत होतं, सैन्य मोठं होतं आणि राजवाडा सोन्याच्या नक्षीने सजवलेला होता. पण त्या राजाला एक विचित्र सवय होती. त्याला प्रत्येक प्रश्नाचं उत्तर लगेच हवं असायचं. दरबारात कुणी एखादी समस्या सांगितली की राजा लगेच निर्णय द्यायचा. एकदा एका शेतकऱ्याने जमीन वाटपाचा प्रश्न मांडला. राजाने दोन मिनिटांत निर्णय … Read more
एका गावाच्या बाहेर एक गरीब कुंभार राहत होता. त्याचं नाव गणू होतं. त्याचं छोटंसं घर, मातीची चाकं आणि काही मडकी एवढंच त्याचं जग होतं. सकाळपासून संध्याकाळपर्यंत तो मातीची भांडी बनवायचा आणि आठवडी बाजारात विकून घर चालवायचा. गणू गरीब होता, पण गावात त्याची एक चांगली ओळख होती. तो प्रामाणिक होता. कुणी त्याला जास्त पैसे दिले तर … Read more
डोंगरांच्या पलीकडे एक छोटंसं गाव होतं. त्या गावाभोवती एवढी दाट झाडी होती की संध्याकाळ झाली की रस्ता दिसेनासा व्हायचा. गावात वीज नव्हती. त्यामुळे प्रत्येक घरात संध्याकाळी तेलाचा दिवा लावला जायचा. गावातील लोकांसाठी दिवा म्हणजे फक्त प्रकाश नव्हता; तो रात्रीच्या सुरक्षिततेचं चिन्ह होता. गावाच्या मध्यभागी एक जुना दगडी चौथरा होता. त्या चौथऱ्यावर दर संध्याकाळी एक मोठा … Read more
एका मोठ्या जंगलाच्या टोकाला एक नदी वाहत होती. नदी फार खोल नव्हती, पण तिचा प्रवाह इतका वेगवान होता की पावसाळ्यात ती पार करणं कठीण व्हायचं. नदीच्या पलीकडे एक छोटंसं गाव होतं. त्या गावात पिकलेली फळं, गोड ऊस आणि भरपूर धान्य मिळायचं. त्यामुळे जंगलातील अनेक प्राणी त्या गावाकडे लांबूनच पाहत असत. त्याच जंगलात एक कोल्हा राहत … Read more
एका छोट्याशा डोंगराच्या पायथ्याशी एक जुनं गाव होतं. गावाच्या एका बाजूला हिरवीगार शेतं होती आणि दुसऱ्या बाजूला दाट जंगल पसरलेलं होतं. त्या जंगलात ससे, हरणं, रानडुक्कर आणि अनेक पक्षी राहत होते. पण त्या जंगलात एक मोठा वाघही राहत होता. त्याच्या डरकाळीचा आवाज संध्याकाळी गावापर्यंत पोहोचायचा, म्हणून अंधार पडल्यावर कुणीही जंगलाच्या वाटेने जात नसे. गावाच्या अगदी … Read more
एका सुंदर राज्यात आर्यमान नावाचा राजा राज्य करत होता. तो आपल्या प्रजेची काळजी घेत असे, पण त्याला एक चिंता सतत सतावत होती—त्याच्यानंतर राज्याची जबाबदारी कोण सांभाळणार? त्याला स्वतःचा मुलगा नव्हता आणि राजघराण्यातील अनेक मुलं राजगादीसाठी योग्य असल्याचं मानत होती. एक दिवस राजाने राज्यातील सर्व मुलांना राजवाड्यात बोलावलं. त्याने प्रत्येक मुलाला एक छोटं मडकं दिलं आणि … Read more
एका हिरव्यागार डोंगरातून एक सुंदर नदी वाहत होती. तिचं पाणी स्वच्छ होतं आणि तिच्या काठावर अनेक झाडं, फुलं आणि गवत वाढलं होतं. नदीच्या पाण्यावर अनेक गावांचं जीवन अवलंबून होतं. कुणी तिचं पाणी शेतासाठी वापरत होतं, कुणी पिण्यासाठी आणि कुणी आपल्या जनावरांसाठी. पण त्या नदीला एक दिवस स्वतःच्या प्रवाहाचा कंटाळा आला. ती रोज त्याच दिशेने वाहत … Read more